Het is al bijna twee maand geleden dat er vlak over de grens, in het Aamsveen bij Epe, olie naar boven kwam borrelen. Olie afkomstig uit één van de zoutcavernes die worden gebruikt voor strategische opslag. Na wekenlang graven en zoeken, en ettelijke miljoenen euro's aan gemaakte kosten, is nog steeds niet duidelijk wat de oorzaak van de lekkage is. Hoe lang het onderzoek nog moet duren is onbekend. Ook in Enschede wil het ministerie zoutcavernes gebruiken voor het opslaan van een strategische olievoorraad. De lekkage bij Epe heeft daarom ook in onze gemeente bij veel bewoners onrust en zorgen veroorzaakt. Wat GroenLinks betreft gaat er definitief een streep door de plannen. Het maatschappelijk-economisch nut van een strategische olievoorraad in onze zoutcavernes weegt ons inziens niet op tegen de risico's voor milieu en volksgezondheid.

 

Naar aanleiding van de lekkage over de grens heb ik het college van B&W schriftelijke vragen gesteld. Het college gaf aan zorgen over veiligheid te delen en heeft het ministerie en de Akzo per brief verzocht de voorbereidingen te staken zo lang er nog geen duidelijkheid is over de oorzaak van de lekkage in Duitsland. Onlangs liet minister Kamp, in antwoord op vragen van de GroenLinks fractie in de Tweede Kamer, weten, dat de voorgenomen olieopslag in Enschede naar zijn mening veilig is en gewoon kan doorgaan. Een nogal voorbarig oordeel, want hoe kan de minister met enige zekerheid oordelen dat opslag in Enschede veilig is, zonder dat de oorzaak van de lekkage in Duitsland bekend is?

Maar zelfs als de oorzaak van de lekkage straks wel bekend is, blijven er nog veel vragen over. Hoe kan men met enige zekerheid aantonen dat het opslaan van olie of andere stoffen in zoutcavernes voor de lange termijn echt veilig is? Stel dat een lichte aardbeving, die ook in onze regio kan voorkomen, de stabiliteit van een caverne aantast of scheuren in de 'ondoordringbare' laag veroorzaakt? Die risico's zijn misschien zeer klein, maar als zich een ramp voordoet zijn de gevolgen en (maatschappelijke) kosten enorm.
Maar nog veel belangrijker, wat kan er worden gedaan als zich een onverwachte omstandigheid voordoet? Er schijnt een monitorplan te zijn waarin exact is beschreven "hoe voor, tijdens en na afloop van de opslag gemonitord wordt om in een vroegtijdig stadium eventuele afwijkingen op te merken en zo nodig maatregelen te kunnen treffen." In Epe werd echter in februari al een lagere druk in één van de cavernes waargenomen, maar toch heeft men de lekkage in april niet weten te voorkomen. Hoe denkt men in Enschede dan wel een lekkage te kunnen voorkomen als er ergens een afwijking wordt waargenomen?

Een andere essentiële vraag, waar in de berichtgeving nog nauwelijks op in wordt gegaan, is wie er voor de kosten opdraait als er een calamiteit voordoet. Wie vergoedt en repareert de schade aan natuur, bedrijven en particulieren? Bij de aardbevingen als gevolg van de gasboringen in Groningen blijven veel bewoners met schade zitten. Een goede, ruimhartige schaderegeling in geval van een calamiteit is de minste vorm van zekerheid die betrokken partijen aan verontruste bewoners kunnen bieden.
Wat de oorzaak, omvang en uiteindelijke gevolgen van de olielekkage bij Epe zijn moet nog blijken, maar de gedachte dat de opslag van olie (of andere stoffen) in zoutcavernes absoluut veilig is, lijkt doorbroken.
Helaas heeft de gemeente geen zeggenschap over opslag van stoffen in onze ondergrond. Maar hoe meer mensen zich uitspreken tegen olieopslag, hoe meer druk we op het ministerie en Akzo uitoefenen om de plannen alsnog in te trekken. Teken dus massaal de online-petities op stopopslaggasolie.petities.nl of geenolieonderenschede.petities.nl

Waarschijnlijk wordt op maandag 16 juni in de stedelijke commissie van de Enschedese gemeenteraad, naar aanleiding van mijn schriftelijke vragen, kort over de olieopslag gesproken. Er is dan voor iedereen de mogelijkheid om in te spreken. Daarnaast is de provincie bezig met het organiseren van een hoorzitting met deskundigen en betrokkenen, waar ook bewoners met hun zorgen en vragen terecht kunnen.